Kalmeer De Nervus Vagus
Het zenuwstelsel is de hele dag bezig met de vraag: is het veilig? Naar aanleiding van het antwoord op die vraag geeft het prikkels af en voelen wij ons ontspannen, gestrest/ angstig of afgesloten. In deze sessie leg ik in het kort uit hoe het zenuwstelsel werkt en doen we een paar oefeningen die de nervus vagus, de grote zenuw, helpen kalmeren.
Transcript
Hallo en welkom.
In deze sessie leg ik je het een en ander uit over het zenuwstelsel.
Ik vertel je wat over de werking en ik neem je mee in een paar oefeningen die het zenuwstelsel in een kalme modus brengen.
Zoek voor jezelf een comfortabele houding.
Je kunt gaan liggen of ontspannig gaan zitten.
En misschien vind je het fijn om jezelf toe te dekken met een dekentje of doek.
Ons zenuwstelsel geeft de hele dag door prikkels af die ervoor zorgen dat het lichaam doet wat het moet doen.
Zoals het juiste voedsel verteren,
Spieren bewegen,
De juiste hormonen op het juiste moment afgeven.
Maar het zenuwstelsel is ook de hele dag door bezig met de vraag,
Is het veilig?
En naar aanleiding van wat het zenuwstelsel ervaart,
Schakelt het van de ene modus naar de andere.
Als het veilig is,
Geeft het prikkels af die maken dat we ons veilig voelen.
Dat noemen we de centrale staat.
En als de centrale staat actief is,
Voelen we ons kalm,
Ontspannen,
Kunnen we dealen met wat zich aandient in het leven op dat moment.
Het zenuwstelsel kan ook prikkels afgeven die maken dat we spanning en onveiligheid ervaren.
Dan wordt het sympathische zenuwstelsel actief.
In die staat willen we in beweging komen,
Want hier bevindt zich het vecht-vluchtmechanisme.
We ervaren dan stress of angst en we voelen dat er iets gedaan moet worden,
Er is onrust in ons lijf,
Behoefte om te bewegen.
En als de stress of angst maar lang genoeg duurt,
Dan kunnen we in een modus van afgeslotenheid komen.
We raken uitgeput,
Leeg,
Niet meer in staat om nog iets te doen.
Dit heet de doorzalenstaat.
Dit schakelen van de ene staat naar de andere gaat de hele dag door.
Vaak heb je dat niet eens in de gaten,
Omdat de prikkels heel subtiel kunnen zijn.
In het lichaam bevindt zich de nervus vagus.
De nervus vagus is de grote zenuw die verbonden is met alle organen en zintuigen.
Deze zenuw heeft twee takken.
Er is een ventrale tak,
Dat is de tak van veiligheid en je verbonden voelen met anderen.
En er is een doorzalen tak.
Als deze tak actief is voelen we ons afgesloten,
Leeg,
Niet meer in staat om nog in beweging te komen.
De adem is een belangrijke tool om het zenuwstelsel te kalmeren en het terug te brengen in de ventrale modus.
Dus de staat van rust en ontspanning en waarin we het leven kunnen handelen zoals het is.
We gaan wat dieper ademen nu om het lichaam in een kalme modus te brengen.
Je mag je ogen sluiten.
En stel je dan een glas voor.
Als je water in een glas schenkt komt dit eerst op de bodem en zo vult het glas zich naar boven toe.
En jouw romp is net als een glas.
Je bekken is de bodem van het glas en je sleutelbeneren zijn de bovenrand van het glas.
Als je inademt vult eerst het bekken zich met lucht en vanaf daar gaat de lucht helemaal naar boven toe.
En aan het einde van de inademing ben je bij je sleutelbeneren aanbeland.
En als je uitademt stel je je voor dat de lucht in één keer via het bekken naar buiten stroomt,
Alsof de bodem van het glas wegvalt.
Adem in,
Je bekken vult zich met lucht,
Vandaaruit helemaal naar boven naar je sleutelbeneren.
En adem uit en laat de lucht door het bekken naar buiten vallen.
En adem zo nog een paar keer.
Oké,
Dan mag je deze adembeweging stoppen en gewoon op je eigen manier ademen.
Omdat de nervus vagus verbonden is met alle organen en zintuigen kunnen we deze zenuw kalmeren door zachtjes op de gesloten ogen te drukken.
Dus plaats je handen over je ogen op zo'n manier dat je met je handwortels zachtjes op je gesloten ogen kunt drukken.
En je handwortel is het gedeelte van je handen dat het dichtst bij de pols zit.
Scheef nu zachtjes druk met je handwortels op je gesloten ogen.
Door zachtjes druk te geven,
Kalmeert de ventrale tak van de nervus vagus.
Laat je adem ondertussen rustig doorgaan.
Oké,
Dan laat je de handen weer zakken.
Breng nu je aandacht naar het hele lichaam.
Hoe voelt je lichaam aan?
Als je een cijfer mag geven aan je lichaam,
Waarbij 10 heel erg prettig is en 1 helemaal niet fijn,
Welk cijfer geef je je lichaam nu?
En als je een woord mag kiezen,
Welk woord omschrijft je lichaam het beste op dit moment?
Hoe je lichaam aanvoelt zegt iets over de staat van je zenuwstelsel.
Is er spanning of angst voelbaar in je lijf?
Ben je onrustig,
Gejaagd?
In dat geval is het sympathische zenuwstelsel actief.
Ben je heel moe,
Voel je je leeg of uitgeput,
Heb je moeite om in beweging te komen?
Dan is het doorzalenvagus actief.
Of voel je je kalm,
Veerkrachtig,
Ontspannen?
Dan is de ventrale vagus actief.
En in deze staat willen we het liefst te zijn,
Dit is de staat waarin je je sterk voelt,
Hier ben je veerkrachtig.
Het wil niet zeggen dat je je in deze staat alleen maar ontspannen voelt,
Maar in de ventrale staat kun je dealen met wat zich aandient in het leven en om de toegang tot die staat te vergroten maken we gebruik van de ademhaling,
Want zoals ik al eerder zei is de adem een belangrijke tool om het zenuwstelsel te kalmeren.
Een rustige kalme adem brengt alle systemen in het lichaam tot rust.
We gaan een ademoefening doen waarbij we vijf tellen inademen en vijf tellen uitademen.
Misschien kom je niet tot vijf,
Dat kan,
Hou dan vier tellen aan of drie,
Maar kijk of je de in- en uitademing gelijk kunt krijgen en probeer lang en diep te ademen.
Het streven is vijf tellen in en vijf tellen uit.
In deze oefening doen we vijf minuten en aan het einde hoor je een belletje.
Oké,
Begin maar,
Adem vijf tellen in en vijf tellen uit,
Langzaam in,
Langzaam uit,
En ga door en stop dan deze adembeweging,
Adem een keer diep in en diep uit,
Beweeg vingers en tenen,
Maak het lichaam weer wat wakker.
Deze ademoefening kun je drie keer per dag doen,
Vijf minuten per keer.
Dit helpt om het zenuwstelsel te kalmeren.
Het is alsof je een nieuw pad aanlegt in het zenuwstelsel.
Hoe meer je in de centrale staat kunt zijn,
Hoe makkelijker de weg er naartoe wordt op momenten van spanning of afgeslotenheid.
Zo leer je jezelf terug te navigeren naar veiligheid.
Blijf oefenen met de adem om nieuwe wegen van rust en kalmte aan te leggen.
Als je meer wilt weten over de werking van het zenuwstelsel en hoe je daar op verschillende manieren invloed op uit kunt oefenen,
Luister dan naar mijn audiocursus naar Veiligheid en Verbondenheid met de Polyvagaal Theorie.
In deze cursus geef ik nog meer tools om jezelf terug te brengen naar veiligheid.
Voor nu wens ik je veel ontspanning toe.
Maak kennis met je leraar
4.7 (531)
Recente Beoordelingen
Saskia
January 30, 2026
Ik ga het omarmen en 5 × der dag doen; zeker een week!?×××
Loes
January 22, 2026
Leerzaam en heel fijn en ook praktisch! Ik ga zeker ook de cursus volgen. Dankjewel 🙏🏼
Greet
January 21, 2026
Héél blij mee 🙏Dankjewel
Petra
January 16, 2026
Hele fijne oefening. Ik ga hier de komende tijd mee aan de slag.😇
Sylvia
January 14, 2026
Dankjewel, dit ga ik vaker per dag gebruiken. Heel erg 😊 fijn
Do
January 4, 2026
Rustgevende oefeningen en duidelijke uitleg. Een aangename zachte stem. Dankjewel! Ik had wel de neiging om even de adem vast te houden na het in of uit ademen. Maar dat is wellicht niet de bedoeling. 🙏
Ludwina
January 2, 2026
Dank je wel. Doet veel goed.
Wim
December 31, 2025
Erg fijn, prettige stem, kennis van zaken.
Heleen
December 17, 2025
De oefening helpt me over te gaan van een zwaar overprikkelde staat naar een rustigere, waardoor ik weer veilig en alert mijn dag kan vervolgen.
Marijke
December 17, 2025
Een meteen toepasbare oefening en een prettige stem om naar te luisteren.
More from Erica de Leeuw
Gerelateerde Meditaties
Verwante Leraren
Trusted by people. It's free.
Get the app