Wat is Bewustzijn? Dzogchen les 2 - Nondualisme & Advaita

Praktische oefeningen / meditaties om bewustzijn te begrijpen. Wie weet zelfs direct verlicht te worden..
De filosofie is als volgt: er is altijd bewustzijn. Dat wordt in meerdere boeddhistische stromingen gezegd. Zo ook bij Dzogchen. Maar bewustzijn klinkt alsof je altijd bewust bezig bent met wat er gebeurt, alsof het op de voorgrond is. Dus die vertaling vind ik niet ideaal. Dat vind ik niet het juiste woord. Hetgene dat er altijd is, is juist op de achtergrond. Ik noem het liever weten.

Transcript

Welkom weer bij Inzicht Evo.

Inzichten met Evo.

Nu ga ik het met jou hebben over bewustzijn.

Er is altijd bewustzijn.

Dat wordt in meerdere boeddhistische stromingen gezegd.

Zowel in Dzogchen als Advaita,

Maar eigenlijk in bijna alle boeddhistische stromingen zeggen ze er is altijd bewustzijn.

Ik heb dat vaak gehoord tijdens het mediteren,

Maar eigenlijk drong het niet echt op me door of besefte ik niet per se wat dat betekende,

Want bewustzijn klonk voor mij alsof je dus altijd bewust met iets bezig bent,

Bewust met wat er gebeurt,

Alsof het op de voorgrond is.

Dus die vertaling die bleek voor mij niet ideaal,

Want dat is voor mij niet het juiste woord.

Hetgene wat er bedoeld wordt,

Wat er altijd is,

Is juist op de achtergrond.

Dus ik noem het liever weten.

Er is altijd weten.

Toen ik dat woord ging gebruiken klikte het bij mij ineens en snapte ik wat er nu bedoeld werd met wat er altijd is.

Dat bewustzijn kun je dus ook weten noemen.

Ik zal even proberen toe te lichten wat dat weten is wat er altijd is,

Oftewel wat het bewustzijn is wat er altijd is.

Ik kan er natuurlijk alleen maar naar wijzen totdat het bij jou ook klikt,

Maar wie weet helpt deze vertaling en scheelt het je een hoop gemediteer.

Het maakt niet uit welke gedachten je hebt,

Maar je weet altijd of je bijvoorbeeld blij bent of dat je angstig bent.

Dat weten is er gewoon,

Daar hoef je niet over na te denken.

Onafhankelijk van de gedachten die er opkomen,

Onafhankelijk van wat er gebeurt,

Er is altijd een bepaald weten dat niet verandert.

Een populaire vergelijking met dit idee dat jouw weten er altijd is,

Terwijl je gedachten en gevoelens gewoon gebeuren,

Is die van de zee.

De zee heeft natuurlijk golven,

En wij noemen de golven apart van de zee,

Maar die zijn natuurlijk niet te scheiden.

De zee is er altijd,

Onafhankelijk van hoeveel golven er zijn.

Soms zijn er veel golven,

Soms weinig,

Oftewel.

Dat weten,

Dat is er onafhankelijk van de gedachten en de gevoelens,

En dat weten,

En jij altijd.

Dus net als dat we de golven en de zee apart van elkaar noemen,

Maar eigenlijk is de zee er altijd,

Ook als er veel of weinig golven zijn.

Zo is het weten er ook altijd,

Ook als jij veel of weinig gedachten hebt.

Soms gebeurt er iets kuts,

En soms iets heel ergs.

Dat kan ook bijvoorbeeld echt erg zijn,

Van stel je wordt gemarteld,

Dan kan ik vragen hoe je je voelt,

En dat is dan verschrikkelijk natuurlijk.

Maar als ik dan vraag of je weet dat je je zo voelt,

Dan zal het antwoord waarschijnlijk zijn,

Ja,

Dat weet ik.

Maar als je daar goed over nadenkt,

Dan is dat weten,

Dus het is niet beïnvloed door de gebeurtenis.

Je kan het nog proberen uit te leggen met een andere vergelijking.

Je kan alleen maar in de richting wijzen van wat het zo ongeveer is,

Totdat je zelf inzicht krijgt.

Maar een ander voorbeeld is,

Als jij naar licht kijkt,

Dan zie je dat alleen als het op iets schijnt.

Dus omdat het bijvoorbeeld op de muur schijnt.

Soms zijn het trouwens stofjes of touwtruppels die je licht weer spiegelen,

Maar het is altijd ergens op.

Terwijl er is natuurlijk ook een lichtstraal,

Die jij niet kan zien,

Maar je weet dat die er altijd is,

Onlosmakelijk van dat licht.

En zo wordt op een gegeven moment dit besef ook,

Dat jij niet alleen de gedachtes en gevoelens merkt,

Maar ook beseft dat er een weten achter zit,

Wat er altijd is.

Dus ja,

Dat zijn twee verschillende manieren om er naartoe te richten,

Dat er altijd weten en bewustzijn is.

En dat weten,

Dat,

Ja,

Dat ziet eigenlijk,

Dat observeert die gedachtes en die gevoelens,

Maar het wordt er niet door beïnvloed.

Ik kan nog één analogie gebruiken om te kijken of het daardoor misschien klikt.

Dat weten kun je ook zien als een spiegel,

Waardoor jij alles ziet.

Stel je bijvoorbeeld voor dat je door een spiegel naar een stad kijkt.

Dan lijkt er in die spiegel van alles te gebeuren.

Dus de mensen maken dingen mee,

Het wordt donker,

Het wordt licht,

Als je lang genoeg naar die spiegel kijkt,

Dan,

Ja,

Net als je gedachtes en gevoelens gaan die heel erg op en neer.

Maar de spiegel zelf verandert niet.

Het lijkt door naar te kijken wel zo,

Maar de spiegel verandert niet.

Die gedachtes en gevoelens,

Die lijken allemaal het enige te zijn en continu alles te veranderen.

Maar de spiegel is onveranderlijk en zo is ook het weten of het bewustzijn onveranderlijk.

Ik nodig je uit om even een oefening te doen en even te kijken naar wat jij weet.

En ja,

Ik zal een paar simpele voorbeelden geven.

Je weet nu bijvoorbeeld dat jij zit of staat als je staat of ligt als je ligt.

En je weet nu dat jij naar mij luistert qua geluid.

Je weet nu ook of je het warm of koud hebt.

Het zijn allemaal dingen,

Voordat je nadenkt,

Weet je dat al.

En je weet ook dat er geluiden zijn.

En je kan er bijvoorbeeld op focussen,

Erover nagaan denken,

Maar eigenlijk wist je al dat ze er waren.

Dat weten,

Dat observeert gewoon en zelf verandert dat niet.

Je gevoelens en je gedachtes veranderen,

Maar dat weten,

Ja dat is er gewoon.

En ja,

Ik vraag je dus om heel even te kijken,

20 seconden,

Naar wat jij weet.

Dus neem daar even de tijd voor,

Je kan even je ogen sluiten,

Maar kijk wat weet ik op dit moment.

Oké,

En stel hè,

Toen ik je net even vroeg om te kijken naar wat je weet,

Dan kan het goed dat je niks wist te bedenken.

Misschien wist je wel iets te bedenken,

Maar stel je wist niks te bedenken.

Dan dacht je hard na,

Maar kon je niet bedenken wat je weet.

Dan wist jij dat je niks kon bedenken.

Dus zo is toch het weten er altijd.

Dat is los van het denken,

Dus de oefening is natuurlijk een beetje gek om te denken over wat je weet.

Want dat weten is er zonder het denken.

En dat weten wordt dus vaak ook bewustzijn genoemd.

En nu weet je dan dus dat het bewustzijn van alles is.

Niet dat jij bewust met dingen bezig bent op de voorgrond,

Maar juist op de achtergrond het bewustzijn wat er altijd is.

Dus je kan het woord weten,

Wat ik net gebruikte,

Ook vervangen door bewustzijn.

Dat zal ik nu doen zodat het op een lijn blijft met de boeddhistische stromingen.

Maar ja,

Het maakt niet uit hoe je het noemt,

Er is gewoon iets voor jouw gedachtes en gevoelens.

En ik nodig je uit om deze opname te pauseren en dit te laten bezinken.

Dat weten er dus altijd is,

Het bewustzijn er altijd is en niet verandert.

Dat kun je bijvoorbeeld even twee minuten laten bezinken.

En mocht je zoiets hebben van,

Ik snap het al helemaal,

Het weten is er altijd,

Dat verandert niet,

Dat weet ik al.

Dan heb ik nog een wat diepgaandere oefening.

Die gaat als volgt.

Het weten is er dus altijd,

Ook als jij op iets focust.

En je kan dit proberen in te zien door geluid als voorbeeld te nemen.

Je weet dat er geluid is,

Maar je kan je ook focussen op het geluid en erover nadenken.

En terwijl jij je op geluid focust,

Is dat deel van jou wat zich bewust is van het geluid er ook nog steeds.

Je kan proberen of je dat kan onderscheiden door twee minuten naar geluid te luisteren.

Dus proberen te zien van is datgene wat bewust is van het geluid er,

Tegelijk met datgene wat nadenkt over het geluid.

Nou ja,

Dat is wel een geavanceerdere oefening,

Dus ik zou zeggen als je nog niet heel veel hiermee hebt geoefend,

Doe dan de eerste en ga gewoon even twee minuten kijken of er iets is wat alles weet volgens jou of niet.

Nou,

Dan kun je dus nu die oefening doen en daarna hoor ik graag in de reacties hoe het ging.

En dan geef ik je bij de volgende aflevering nog meer inzichten.

Om die nieuwe afleveringen te ontvangen kun je dus dit kanaal volgen,

Klik je op abonneren en het hartje of wat er verder bij jou in beeld staat,

Zodat je meer van dit soort dingen ontvangt.

Nou ja,

En je kan als het goed is ook ergens al naar de volgende aflevering klikken.